دغدغه‌ها و تجارب تدریس

ریاضی ابتدایی:‌ جمع فرایندی و انتقالی

چالش ارسالی از ن. خیری از سنندج:

در کتاب‌های جدید ریاضی جمع و تفریق به دو روش اصلی فرایندی و انتقالی تدریس می‌شود. روش انتقالی همان شیوه‌‌ای است که تقریبا همه ما از قدیم‌الایام برای جمع و تفریق استفاده می‌کردیم یعنی جمع یا تفریق از سمت راست شروع می‌شود و در صورتی که مثلا در جمع عدد حاصل بزرگتر از واحد باشد یکی آن نوشته شده و دهی به مرتبه بعدی منتقل می‌شود. در تفریق هم اگر عدد بالایی کوچکتر از عدد پایینی بود از رقم بعدی که ارزش مکانی آن بالاتر است یک واحد (معادل ۱۰) به رقم قبلی اضافه می‌شود و خلاصه این مسیر تا به انتها طی می شود.

اما در روش فرایندی جمع و تفریق به جای سمت راست از سمت چپ عدد شروع می‌شود یعنی ابتدا رقمی که ارزش مکانی بالاتری دارد جمع یا تفریق می‌شود و بعد به همین ترتیب به سمت چپ حرکت می‌کنیم.

کارشناسان مولف کتاب‌های ریاضی جدید بر این باورند که استفاده از جمع و تفریق به روش فرایندی باعث می‌شود دانش‌آموزان با مفهوم جمع و تفریق بهتر و عمیق‌تر آشنا شوند و به جای عملیات محاسباتی طوطی‌وار که بدون درک کامل انجام می‌شد، مفهوم ارزش مکانی و ارزش واحدی هر یک از ارقام اعداد را درک کنند به عبارت دیگر متوجه شوند که گرچه این ارقام همه از ۰ تا ۹ هستند اما محل قرارگیری آنها در عدد، با توجه به ارزش مکانی آنها متفاوت است و معنای متفاوتی دارد یعنی عدد ۳۵۸ با اینکه رقم ۸ در ظاهر بزرگتر است اما ارزش مکانی آن کوچکتر از عدد ۵ و همین‌طور عدد ۳ است.

اما مشکلی که در تدریس این دو روش معمولا با آن مواجه می‌شوم این است که وقتی قرار است جمع و تفریق را به هر دو روش تدریس کنم، بچه‌ها دچار اشکال می‌شوند یعنی تدریس هر یک از روش‌های به تنهایی مشکلی ایجاد نمی‌کند ولی وقتی به دانش‌آموزان چند هفته تلاش می‌کنی تا روش فرایندی را یاد بدهی که اعداد را از سمت راست جدا کن و عملیات ریاضی را رویشان انجام بده و بعد می‌گویی حالا از سمت چپ شروع کن و به روش انتقالی جمع و تفریق کن، این دو روش را با هم قاطی می‌کنند و خیلی طول می‌کشد تا متوجه تفاوت و شباهت این دو روش شوند.

سوالم این است که شما چطور این دو روش را تدریس می‌کنید؟ آیا به مشکلی که من طرح کردم برخورده‌اید؟ چطور آن را حل می‌کنید؟

 

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

‫۲ دیدگاه ها

  1. سلام
    راستش این دغدغه منم هست. بچه ها کاملا قاطی میکنند. در نهایت هم همون روش قدیمی خودمون (جمع و تفریق انتقالی) به دردشون میخوره!

    من که موقع درس دادن روش فرایندی، خیلی پافشاری نمیکنم.

  2. سلام، ولی به نظر من بچه ها خیلی راحت تر از مامان و باباها روش فرایندی رو یاد می گیرن چون از اول با همین روش یاد میگیرن مشکل خاصی ندارن. بر عکس اولیا چون با روش قدیمی عادت کردن هر چی بهشون میگی به نظرشون میاد سخته ولی برای بچه ها سخت نیست

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا